redakcja@prawicapolska.pl

NR 21

http://www.prawicapolska.pl

513833

NUMER BIEŻĄCY

STRONA GŁÓWNA

AKTUALNOŚCI

NUMERY ARCHIWALNE

KONTAKTY

LISTY

„Bilet rodzinny” elementem integrującym rodzinę wielodzietną w Gdyni

Społeczeństwo kulturowo, jak i pokoleniowo odradza się przez rodzinę. Dlatego dokonujący się w niej przekaz wartości oraz kształtowanie osobowości nie jest sprawą wyłącznie członków danej rodziny, ale sprawą całej społeczności lokalnej. Najbardziej skutecznym instrumentem wdrażania polityki prorodzinnej są wydzielone przy samorządzie komórki koordynujące działania na rzecz rodziny. W wielu miastach w Polsce m.in. dzięki popularyzacji idei prorodzinnej przez takie organizacje jak Stowarzyszenie Rodzin Katolickich czy Ligę Krajową, powstają wciąż nowe komisje bądź rady ds. Rodziny. W Gdańsku i Gdyni komisje ds. Rodziny powstały dopiero w kadencji samorządowej 1998 – 2002.

Bilet rodzinnyNowopowstała Komisja ds. Rodziny Rady Miasta Gdyni, rozpoczęła swoją pracę od przygotowania uchwały wprowadzającej do taryfy Zarządu Komunikacji Miejskiej w Gdyni biletu nazywanego dalej „biletem rodzinnym” – będącą pierwszą inicjatywą uchwałodawczą przygotowaną z inicjatywy jakiejkolwiek z 14 komisji Rady Miasta Gdyni. Najkrócej mówiąc chodziło w niej o wprowadzenie bezpłatnych biletów komunikacji miejskiej dla rodzin wielodzietnych. Podobne rozwiązania znane są w innych miastach, a wprowadzenia go w Gdyni od kilku lat domagało się od władz miasta działające aktywnie w Gdyni Stowarzyszenie Rodzin Wielodzietnych.

Większość miast w Polsce wprowadziła po prostu bezpłatny przejazd dla wszystkich dzieci z rodzin wielodzietnych, przyjmując za takie rodziny z piątką i większą ilością dzieci. W Gdyni postanowiono wprowadzić rozwiązanie szersze obejmujące także rodziny z czwórką dzieci. Wprowadzając program podobny do tych, jaki wprowadzono w Toruniu bądź Warszawie, a więc dający wszystkim pociechom z rodzin wielodzietnych bezpłatny przejazd, stwarzałby on z oczywistych względów nadmierne obciążenie dla budżetu miasta. Postanowiono więc poszukać zupełnie innego rozwiązania. Tym rozwiązaniem stało się wprowadzenie w Gdyni od 1 marca 1999 r. tzw. biletu rodzinnego. Paradoksalnie rozwiązanie to okazało się znacznie tańsze od rozwiązania, jakie wprowadziły inne miasta w Polsce, objęło jednak znacznie większy kręg rodzin i posłużyło jednocześnie do integracji rodzin wielodzietnych umożliwiając im zarazem szerszy dostęp do dóbr kultury.

Bilet, o którym mowa przysługuje gdyńskim rodzinom liczącym po czworo i więcej dzieci w wieku do 18 lat i będącym zameldowanym pod jednym adresem. Rodzinom tym przysługuje jednak tylko jeden bilet, na którego odwrocie wyszczególniono imiona członków rodziny oraz daty ich urodzin oraz adres, pod którym rodzina taka zamieszkuje. Bilet ważny jest na okaziciela wraz z innym dokumentem tożsamości potwierdzającym dane na nim zawarte. Od poniedziałku do piątku (z wyłączeniem wakacji) z rodzinnego biletu mogą korzystać jedynie dzieci, wszystkie jeśli jadą razem lub tylko te, które w danym momencie posiadają bilet. Przez cały rok w weekendy oraz święta z przejazdów korzystać mogą wspólnie dzieci i rodzice. Bilety uprawniają do przejazdów wszystkimi zwykłymi liniami autobusowymi i trolejbusowymi w granicach administracyjnych miasta Gdyni.

Cele, dla których wprowadzono „bilet rodzinny” w Gdyni

Przede wszystkim chodziło oczywiście o wsparcie rodzin wielodzietnych. Doskonale, bowiem rozumiemy problemy ekonomiczne tych rodzin. Ale ponadto:

  • Chodziło o integrację rodziny wielodzietnej. Dając, bowiem możliwość wspólnego z rodzicami przemieszczania się na takim bilecie z często bardzo odległych dzielnic miasta od centrum, w weekendy i święta, umożliwiono im faktycznie korzystanie z szerokiej oferty kulturalnej, jaką proponuje miasto. Umożliwia to także tym rodzinom przemieszczenie się w innym celu, choćby wspólnego udania się na spacer nad morze, basen czy kina. Wcześniej koszt takiej wspólnej podróży sięgał niejednokrotnie kwoty kilkunastu bądź kilkudziesięciu złotych, co w budżecie tych rodzin jest kwotą bardzo znaczną.
  • Chodziło także o przeciwdziałanie rozwojowi patologii w rodzinach wielodzietnych, w których wielokrotnie dzieci jeździły środkami komunikacji na gapę. Paradoksalnie dając tym rodzinom takie rozwiązanie, w pewien sposób zaktywizowano je nawet do kupowania dalszych potrzebnych im biletów na przejazdy rodziców bądź dzieci. Wcześniej nie mając takiej pomocy po prostu chodzili na piechotę lub jeździli na gapę nie kupując biletów w ogóle. Teraz znacznie im łatwiej dokupić brakujące na ich potrzeby bilety.
  • Wreszcie chodziło także o zwykły gest humanitaryzmu, gdyż komisja wcześniej posiadała przekonanie, że rodziny takie pokonywały nawet bardzo odległe trasy w mieście na piechotę. Teraz umożliwiono im bezpłatne przemieszczanie publicznymi środkami transportu.

Koszty i skutki wprowadzenia „biletu rodzinnego”

Zarząd Komunikacji Miejskiej w Gdyni bezpośrednio przed wprowadzeniem „biletu rodzinnego” przeprowadził wśród losowo wybranej 10 proc. próbie rodzin wielodzietnych ankietę pt. Zachowania komunikacyjne mieszkańców z rodzin wielodzietnych. W niej wyniku refundacja utraconych przychodów z tytułu bezpłatnych przejazdów rodzin wielodzietnych od marca do grudnia 1999 r. została ustalona na kwotę 140 tys. zł. i dotyczyła tylko przejazdów od poniedziałku do piątku. Przejazdy w niedzielę i święta z uwagi na małe obłożenie przejazdów w tych dniach ZKM postanowił w 1999 r zrefundować z własnych środków. Niestety na taki prezent w latach nastepnych miasto już nie mogło liczyć. Koszt obliczono na podstawie szacunkowych danych mówiących, że rodzin mogących skorzystać z tego rozwiązania jest w mieście 690. Biletów takich odebrało jednak w 1999 r. jedynie 337 rodzin, co stanowi około 48, 84 proc. rodzin posiadających prawo do takiego biletu. Przyczyny takiego stanu rzeczy mogą być różne: przede wszystkim wynikać to może z niewystarczającej informacji o tym bilecie lub z sytuacji materialnej tych rodzin, którym bilet taki może wydawać się zbędny. Wreszcie z przyczyn formalnych będących powodem odmowy wydania biletu, do których należały m.in.: brak zameldowania na terenie Gdyni rodziców dzieci oraz brak formalnego uregulowania stanu rodzinnego. Jako ciekawostkę należy dodać fakt, że najwięcej biletów wydana rodzinom właśnie z czwórką dzieci w tym aż kilkunastu rodzinom, którym po ok. roku od wprowadzenia tego rozwiązania urodziło się właśnie czwarte dziecko.

Dalsze prace nad „biletem rodzinnym”

Podczas dalszych prac Komisji ds. Rodziny Rady Miasta w Gdyni, w których stałym gościem był przedstawiciel Stowarzyszenia Rodzin Wielodzietnych, komisja poparła m.in. wniosek tego stowarzyszenia, postulujący rozszerzenie uprawnień do korzystania z bezpłatnego biletu na dzieci z rodzin wielodzietnych uczących się w szkołach średnich do 21 roku życia. Komisja wnioskowała także, aby z bezpłatnego biletu dla rodzin wielodzietnych mógł korzystać również jeden z rodziców w powszednie dni, towarzyszący dzieciom w charakterze opiekuna. Poprawki do tego rozwiązania często były dyskutowane na sesjach Rady Miasta. Faktem niezaprzeczalnym jednak pozostaje wprowadzenie na stałe do gdyńskiej taryfy komunikacyjnej nowej atrakcyjnej formy przejazdów publiczną komunikacją dla rodzin wielodzietnych.

Mariusz A. Roman,
przewodniczący Komisji ds. Rodziny Rady Miasta w Gdyni
w latach 1999-2001

redakcja@prawicapolska.pl

Z teczek bezpieczeństwa

BASTION ŚWIĘTEGO JERZEGO

POMORZE

HISTORIA

IDEE

GOSPODARKA

WYWIADY

Liga Republikańska